The blog.

17
Apr

Μοσκοβισί: Τέλος τα μνημόνια για την Ελλάδα

Δεν θα υπάρχουν πλέον μνημόνια για την Ελλάδα, είναι το μήνυμα που στέλνει ο Επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων Πιερ Μοσκοβισί, σε συνέντευξή του στο Ευρωπαϊκό Προοδευτικό Φόρουμ.

Στο σχετικό ερώτημα που του ετέθη, ο κ. Μοσκοβισί ξεκινά κάνοντας ιστορική αναδρομή: «Η Ελλάδα έχει περάσει πολλά από τις δραματικές ημέρες της άνοιξης του 2010 και από το ταραγμένο καλοκαίρι του 2015». Και συνεχίζει με την επισήμανση, «έχω εργαστεί πολύ καλά με τον Αλέξη Τσίπρα και τον Ευκλείδη Τσακαλώτο τα τελευταία χρόνια. Οι ανοιχτές γραμμές επικοινωνίας έχουν καθοριστική σημασία για να προωθήσουμε τη διαδικασία προς τα εμπρός, κάθε φορά που έχουμε πληγεί ή καθυστερήσει από τα πολλά εμπόδια που ήταν διάσπαρτα κατά μήκος της διαδρομής. Και πάντα καταφέρναμε να ξεπεράσουμε τα εμπόδια αυτά μαζί. Όλοι γνωρίζουμε πόσο σκληρά ήταν τα τελευταία χρόνια για τον ελληνικό λαό, του οποίου οι τεράστιες θυσίες τώρα αποδίδουν».

Και για την τρέχουσα περίοδο ειδικότερα, «οι επόμενοι μήνες αποτελούν το τελευταίο μέρος της εποχής των μνημονίων, η οποία ξεκίνησε πριν από οκτώ χρόνια την άνοιξη του 2010. Έχει απομείνει μόνο μία τελική αξιολόγηση που πρέπει να ολοκληρωθεί πριν τελειώσει το πρόγραμμα το καλοκαίρι. Πιστεύω ότι θα γίνει εξίσου ομαλά όπως η τρίτη αξιολόγηση, υπό την προϋπόθεση ότι το καλό εποικοδομητικό κλίμα που έχει καθορίσει τη συνεργασία μας τους τελευταίους μήνες θα διατηρηθεί από όλους τους εταίρους».

Και στο «δια ταύτα», ο Επίτροπος αναφέρει: «Αυτό που θέλω να τονίσω είναι ότι μετά το πρόγραμμα, η Ελλάδα θα γίνει ξανά, από οικονομική άποψη, μια κανονική ευρωπαϊκή χώρα. Οι οικονομικές πολιτικές της Ελλάδας θα παρακολουθούνται μέσω της διαδικασίας συντονισμού που ονομάζουμε Ευρωπαϊκό Εξάμηνο. Επειδή πολλές από τις δεσμεύσεις του προγράμματος θα εξακολουθήσουν να υλοποιούνται πολύ καιρό μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, θα πρέπει επίσης να υπάρξει ένας κατάλληλος τύπος εποπτείας μετά το πρόγραμμα. Αλλά ας είμαστε σαφείς: δεν θα υπάρχουν πλέον ‘μνημόνια’ και, υπό την προϋπόθεση ότι στο μέλλον θα αναληφθούν υπεύθυνες δημοσιονομικές πολιτικές, δεν θα υπάρξει πλέον ανάγκη για πολιτικές λιτότητας».

Σε άλλα θέματα, από την ίδια συνέντευξη, ερωτηθείς για το κύμα λαϊκισμού στην Ε.Ε., απαντά λέγοντας ότι «αυτό θα το ξεπεράσουμε μόνο μέσω ισχυρών ενεργειών και καθοριστικών αποτελεσμάτων. Έχουμε λίγο περισσότερο από ένα χρόνο πριν από το τέλος της θητείας μας. Ας αξιοποιήσουμε -προτρέπει- αυτό το χρόνο για να πείσουμε όλους τους πολίτες μας για τα οφέλη και τη δυναμική της ΕΕ. Αυτή είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για μας πριν από τις ευρωπαϊκές εκλογές του 2019».

Ενώ για την εμβάθυνση της ΟΝΕ, τέλος, «επί του παρόντος οι εργασίες επικεντρώνονται στη μεταρρύθμιση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και στην ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης, και συγκεκριμένα στην καθιέρωση ενός κοινού, ανοιχτού συστήματος για το Ενιαίο Ταμείο Εξυγίανσης. Αυτοί είναι οι δύο τομείς που εντόπισαν οι ηγέτες της ευρωζώνης ως τους πλέον ώριμους για συμφωνία. Όμως, η πρόοδος σε αυτούς τους τομείς δεν πρέπει να σημαίνει ότι θα αποκλίνουμε από τις άλλες προτεραιότητες: να καταστήσουμε τη διακυβέρνηση της ζώνης του ευρώ πιο αποτελεσματική και δημοκρατική, και να καταπολεμήσουμε τις αποκλίσεις εντός της ευρωζώνης μέσω μιας λειτουργικής δημοσιονομικής σταθεροποίησης», σημειώνει ο Πιερ Μοσκοβισί, που καταλήγει:

«Το “παράθυρο ευκαιρίας” που έχουμε μπροστά μας για να λάβουμε μια αξιόπιστη σειρά αποφάσεων για την εμβάθυνση της ΟΝΕ είναι όλο και στενότερο. Θα παραμείνει ανοιχτό μέχρι τη Σύνοδο Κορυφής του Ιουνίου, όχι περισσότερο από αυτό. Επομένως, πρέπει τώρα να επιταχύνουμε το έργο μας. Δεν υπάρχει χρόνος για χάσιμο».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
17
Apr

Fitch: δε θα υπάρξει πιστοληπτική γραμμή μετά το μνημόνιο

«H Ελλάδα, όσο και οι επίσημοι πιστωτές θα επιδιώξουν μια «υβριδικά καθαρή» έξοδο, που δεν θα περιλαμβάνει προληπτική πιστωτική γραμμή, αλλά πολιτικές με σημαντικές δεσμεύσεις» εκτιμά ο οίκος Fitch σε έκθεση με τίτλο Western Europe Sovereign Credit Review – 2Q2018, στην οποία ο οίκος αξιολόγησης προχωρά σε εκτιμήσεις για την έξοδο της Ελλάδας από το πρόγραμμα στήριξης.

«Η Ελλάδα θα είναι στο προσκήνιο κατά τους προσεχείς μήνες, καθώς το πρόγραμμα στήριξης λήγει τον Αύγουστο. Θεωρούμε ότι τόσο η Ελλάδα, όσο και οι επίσημοι πιστωτές θα επιδιώξουν μια «υβριδικά καθαρή» έξοδο, που δεν θα περιλαμβάνει προληπτική πιστωτική γραμμή, αλλά πολιτικές με σημαντικές δεσμεύσεις. Πιθανότατα θα συμφωνηθεί η εφαρμογή ενός μηχανισμού που θα συνδέει τους ρυθμούς ανάπτυξης με τα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους κατά την μετά την λήξη του προγράμματος περίοδο.

Κατά την άποψή μας αυτό θα αποτελέσει σημαντική εξέλιξη, καθόσον ενισχύει την εμπιστοσύνη για την παραμονή του χρέους της γενικής κυβέρνησης σε βιώσιμη τροχιά σε περίπτωση που οι συνθήκες είναι αρνητικές για την ανάπτυξη» αναφέρει ο οίκος Fitch.

Πηγή: link

16
Apr

Συντονισμένο «φρένο» στον εξωδικαστικό

Πρωί Δευτέρας στο κέντρο της Αθήνας πριν από λίγες εβδομάδες. Υπεύθυνος μικρομεσαίας επιχείρησης, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα αλλά είναι ακόμα βιώσιμη, έχοντας λειτουργικές οικονομικές ροές, επισκέπτεται υποκατάστημα συστημικής τράπεζας.

Μιλώντας στον υπάλληλο του front desk τού λέει: «Θέλω να με βοηθήσετε. Επιθυμώ να κάνω αίτηση ώστε να μπει η επιχείρησή μου στον εξωδικαστικό συμβιβασμό καθώς πληροί τις προδιαγραφές του νόμου».

Ο υπάλληλος απαντά: «Μην το κάνετε αυτό, δεν σας συμφέρει καθόλου, θα μπλέξετε με φοβερή γραφειοκρατία. Ισως να μπορέσουμε να σας κάνουμε εμείς διμερώς ένα κούρεμα, ενδεχομένως μελλοντικά να σας δώσουμε και μικρότερη δόση».

Πρόκειται για κίνηση-παγίδα καθώς, αν ο οφειλέτης χρωστά, όπως γίνεται συνήθως, σε περισσότερους από έναν πιστωτές, ωφελείται περισσότερο από την ένταξή του στην ομπρέλα προστασίας του εξωδικαστικού συμβιβασμού σε σχέση με τις διμερείς συμφωνίες.

Η αποτροπή του συγκεκριμένου υπαλλήλου δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό αλλά αποτελεί –όπως προκύπτει– σχεδιασμένη κοινή στρατηγική των πέντε μεγαλύτερων τραπεζών ως προς την (μη;) ένταξη επιχειρήσεων στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών.

Σύμφωνα με στοιχεία του ειδικού γραμματέα διαχείρισης ιδιωτικού χρέους του υπουργείου Οικονομίας, καθημερινά την ιστοσελίδα του εξωδικαστικού συμβιβασμού επισκέπτονται 34.000 ενδιαφερόμενοι, υποβάλλουν αιτήσεις περί τους 700, αλλά μέχρι τέλος Μαρτίου μόλις 23 από αυτές είχαν γίνει δεκτές από την ενεργοποίηση της ηλεκτρονικής πλατφόρμας στις 3 Αυγούστου 2017.

Γιατί δεν έχει προχωρήσει η διαδικασία; Η εύκολη απάντηση είναι η γραφειοκρατία και ορισμένες διορθώσεις που ενδεχομένως πρέπει να γίνουν στον νόμο. Πριν από έναν μήνα, ύστερα από ευρεία σύσκεψη που έγινε στο υπουργείο Οικονομίας με θέμα τα «κόκκινα δάνεια», με τη συμμετοχή του αντιπροέδρου Γιάννη Δραγασάκη, του υπουργού Δικαιοσύνης Σταύρου Κοντονή, εκπροσώπους των τεσσάρων συστημικών τραπεζών, της Ενωσης Ελληνικών Τραπεζών και αρμόδιων κυβερνητικών στελεχών, αποφασίστηκε να αναλάβουν οι τράπεζες πρωτοβουλίες ενθάρρυνσης των δανειοληπτών τους, ιδιαίτερα αν έχουν χρέη και στο Δημόσιο, ώστε να ενταχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών («Εφ.Συν.», «Από το χέρι και στον… εξωδικαστικό», 16.3.2018).

Η «Εφ.Συν.» αποκαλύπτει σήμερα απόρρητα τραπεζικά έγγραφα τα οποία αποδεικνύουν πως τα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα συμπράττουν οριζοντίως με στόχο να υπονομεύσουν τον εξωδικαστικό συμβιβασμό, ακυρώνοντας στην πράξη –χωρίς να παρανομούν– έναν νόμο που δημιουργήθηκε κατόπιν πολύμηνων διαπραγματεύσεων με τη φορολογική τρόικα ώστε να προστατευτεί η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.

Σε τραπεζικά πρακτικά με ημερομηνία 27 Ιουνίου 2017, που είναι στη διάθεση της «Εφ.Συν.», γίνεται εμφανές πως οι τράπεζες είχαν τότε ήδη εκδώσει τεύχος διατραπεζικής πολιτικής OCW (εξωδικαστικός συμβιβασμός) και σε αυτό το πλαίσιο η Ενωση Ελληνικών Τραπεζών προσέλαβε τη διεθνή ελεγκτική συμβουλευτική εταιρεία Pricewaterhouse.

Ιδρύεται τότε κεντρική μονάδα διαχείρισης του εξωδικαστικού συμβιβασμού με την επωνυμία OCW Central Hub, η οποία, παρά τη θολή νομική της οντότητα (όπως παραδέχονται οι ίδιες οι τράπεζες στα εσωτερικά τους έγγραφα), συνάπτει συμφωνία με τον «Τειρεσία» για την παροχή στοιχείων τραπεζικής ενημερότητας σε όλες τις τράπεζες. Παράλληλα ιδρύεται στο πλαίσιο της ΕΕΤ διατραπεζική επιτροπή με συμμετοχή εκπροσώπων όλων των τραπεζών. Βάσει νόμου, η διατραπεζική συνεννόηση επιτρέπεται σε συγκεκριμένες περιπτώσεις όταν υπάρχει κοινός οφειλέτης.

Είχε προηγηθεί μία συνάντηση στις 12 Ιουνίου 2017 (και άλλη μία στις 29 Μαΐου 2017), στην οποία συμμετείχαν έξι στελέχη της PWC, δύο της Τράπεζας Πειραιώς, δύο της Eurobank, δύο της Εθνικής, ένα της Alpha, ένα της Attica και 3 μέλη της Ενωσης Ελληνικών Τραπεζών. Στις 29 Ιουνίου διατυπώνεται ρητά η σύμπραξη των τραπεζών σε περίπτωση ακύρωσης της σύμβασης OCW.

Μια τέτοια σύμπραξη είναι δεδομένο πως δεν ευνοεί τον οφειλέτη, ο οποίος σύμφωνα με τον νόμο πρέπει να κριθεί για την ασυνέπειά του –η οποία μπορεί να είναι αντικειμενική– από το δικαστήριο έπειτα από αίτηση ενός πιστωτή.

Διαβάζουμε στα πρακτικά εκείνης της μέρας ότι «σχετικά με την ακύρωση της σύμβασης OCW (εξωδικαστικός συμβιβασμός) αποφασίστηκε πριν κάποια τράπεζα προβεί σε ενέργειες ακύρωσης να επικοινωνεί τις ενέργειές της στις υπόλοιπες συμμετέχουσες τράπεζες ώστε να αποφασίσουν από κοινού τα επόμενα βήματα». Στις 20 Ιουλίου 2017, λίγες μέρες πριν από την ενεργοποίηση της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, περίπου τα ίδια άτομα συναντιούνται εκ νέου, οριστικοποιώντας μεταξύ τους τις γενικές αρχές της διατραπεζικής πολιτικής.

Εναρμονισμένες πρακτικές

Οι εναρμονισμένες πρακτικές των τραπεζών, που αποδεικνύονται από πλήθος εσωτερικών εγγράφων που είναι στη διάθεση της «Εφ.Συν.», οδηγούν καταρχήν με συγκεκριμένα βήματα στην εξουδετέρωση των μικρών δανειοληπτών.

Στις 24 Αυγούστου διαφαίνεται ότι οι τράπεζες προετοιμάζουν μητρώο αποδεκτών εμπειρογνωμόνων, τραβώντας τον νόμο στα άκρα. Σύμφωνα με τον νόμο, το 33% των πιστωτών μπορεί να επιβάλει εμπειρογνώμονα ακόμα και σε μικρές επιχειρήσεις.

Οι τραπεζίτες κάνουν λόγο για «προσδιορισμό pools (δεξαμενών) επιλέξιμων εμπειρογνωμόνων ανά κατηγορία οφειλής». Στις 3 Οκτωβρίου 2017 οι τράπεζες αποφασίζουν οριστικά για διορισμό εμπειρογνώμονα ακόμα και σε μικρές επιχειρήσεις. Και όχι μόνον επιδιώκουν αλλά, όπως φαίνεται, θα τον επιβάλουν κιόλας!

Στα πρακτικά εκείνης της μέρας διαβάζουμε πως θα το επιδιώξουν εκτός OCW, έχοντας αποσυρθεί από τη διαδικασία του νόμου, ωθώντας τον οφειλέτη-μικροεπιχειρηματία σε αθωράκιστη διαπραγμάτευση μεταξύ τους.

Οι τράπεζες ουσιαστικά συμπράττοντας παρακάμπτουν τη διαδικασία του εξωδικαστικού, διαμορφώνοντας πλειοψηφία άνω του 1/3 των πιστωτών που πάντα θα ζητά ορισμό εμπειρογνώμονα.

Τι συνεπάγεται αυτό; Περισσότερα έξοδα για τον οφειλέτη, που επιβαρύνεται με το κόστος του εμπειρογνώμονα, αύξηση του βαθμού δυσκολίας ως προς την ένταξη στον εξωδικαστικό, την ίδια ώρα που δημιουργείται μια στρατιά εξειδικευμένων επαγγελματιών που όχι μόνον πλουτίζουν από αυτήν την πρακτική, αλλά μπορούν να μεσολαβούν ώστε επιχειρήσεις στο μέλλον να αλλάζουν εύκολα χέρια. Αυτό, με άλλα λόγια, αποτελεί έναν μοχλό για να ξαναμοιραστεί το παραγωγικό κομμάτι της επιχειρηματικότητας.

Αξίζει να σημειωθεί πως, σύμφωνα με τον νόμο για τον εξωδικαστικό, για τζίρους επιχείρησης έως 2,5 εκατ. ευρώ, δεν απαιτείται η ύπαρξη εμπειρογνώμονα.

Με αυτόν ακριβώς τον τρόπο καταδικάζεται, για παράδειγμα, μια αίτηση οφειλέτη-εταιρείας που ασχολείται με πλυντήρια. Στα πρακτικά αναφέρεται ότι: «Πλυντήρια τάδε: Δεδομένου ότι δεν έχει αναγνωρισθεί η ύπαρξη ενδείξεων προαιρετικού διορισμού εμπειρογνώμονα από το OCW Central Hub, οι τράπεζες θα ψηφίσουν αρνητικά στην πλατφόρμα OCW αναφορικά με τον προαιρετικό διορισμό εμπειρογνώμονα. Σε περίπτωση που χρειαστεί σε δεύτερο χρόνο ο διορισμός κάποιου εξωτερικού συνεργάτη, θα αποφασιστεί εκτός πλατφόρμας OCW». Τα προβλήματα όμως δεν τελειώνουν εδώ.

Από εγγυητές… συνοφειλέτες

Οι τράπεζες στα πρακτικά αυτά αποφασίζουν ότι θα επιδιώκουν πάντα τη συνυποβολή για το αίτημα ένταξης στον εξωδικαστικό του εγγυητή-συνοφειλέτη, χρησιμοποιώντας την πλειοψηφία που αποκτούν από τη σύμπραξή τους.

Παρότι η συνυποβολή του συνοφειλέτη προβλέπεται από τον νόμο, υπάρχει δυνατότητα ο συνοφειλέτης να μην υποβάλει αίτηση, τουτέστιν να μην εκθέσει σε κίνδυνο τα περιουσιακά του στοιχεία και τα εισοδήματά του – αρκεί να το δεχτεί η πλειοψηφία των πιστωτών. Ο… απαρέμβατος σχηματισμός μιας τέτοιας πλειοψηφίας καταλύεται με προσυνεννόηση.

Σε τραπεζικά πρακτικά με ημερομηνία 14 Νοεμβρίου αναφέρεται ότι: «Αποφασίστηκε ότι σε περίπτωση μη συνυποβολής της αίτησης από τον συνοφειλέτη, […] τότε, αν έστω και μία τράπεζα που συμμετέχει στη διαδικασία δεν επιθυμεί τη συνέχισή της χωρίς τη συμμετοχή του εν λόγω συνοφειλέτη, η διαδικασία δεν συνεχίζεται για το σύνολο των συμμετεχουσών τραπεζών».

Στις 28 Νοεμβρίου αναφέρεται ότι σε «συνέχεια της απόφασης της διατραπεζικής ομάδας με περιεχόμενο να ψηφίζουν οι τράπεζες αρνητικά κατά την ψηφοφορία της απαρτίας, όταν έστω και σε μία τράπεζα δεν έχουν συμβληθεί τυχόν συνοφειλέτες-εγγυητές και το συνολικό ποσοστό των τραπεζών είναι μικρότερο του 50%, αποφασίστηκε περαιτέρω ότι στην περίπτωση αυτή ο πιστωτής […] θα πρέπει να υποβάλει ένσταση».

Μάλιστα, ύστερα από συνεννόηση στην υποβολή αντιπρότασης, οι τράπεζες θα ωθούν και τον συνοφειλέτη (στις περισσότερες περιπτώσεις και εγγυητή) σε καταβολή δόσεων. Αυτό στις έως τώρα πρακτικές είναι αδιανόητο! Ο εγγυητής είθισται να μην καταβάλλει δόσεις. Οι τράπεζες, τουναντίον, τον ωθούν να καταβάλλει και παρά τις καταβολές να ευθύνεται εις ολόκληρον (για το σύνολο της οφειλής).

Οπως έχει γίνει γνωστό, στις περιπτώσεις με δάνεια ενός οφειλέτη (επιχείρησης) σε πέραν της μιας τράπεζας θα υπάρχει συνεργασία μεταξύ τους, με leading bank αυτήν στην οποία υπάρχει το μεγαλύτερο χρέος. Επιπλέον, οι τράπεζες θα προσημειώνουν τα ακίνητα του εγγυητή-συνοφειλέτη (πρακτικά 14 Νοεμβρίου):

Σύμφωνα με τα γενικά θέματα πολιτικής OCW, αιτήσεις οφειλετών της κατηγορίας 50.000-2.000.000 ευρώ υπάγονται πάντα στην αρμοδιότητα της Leading Bank, εφόσον συντρέχει μία από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) έχει διενεργηθεί προαιρετικός διορισμός εμπειρογνώμονα,
β) συντρέχουν προϋποθέσεις εγγραφής προσημείωσης υποθήκης σε ακίνητο ελεύθερο βαρών του εγγυητή

«Ακυρώνεται το επιχειρείν»

Ο νόμος για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό είχε στον πυρήνα της λογικής του την προστασία ενός τμήματος της επιχειρηματικότητας που οριακά αντέχει, με στόχο να της δώσει μια δεύτερη ευκαιρία στη ζωή.

Τραπεζικά στελέχη επιβεβαιώνουν πως οι πολύ μεγάλες επιχειρήσεις δεν μπαίνουν σχεδόν ποτέ στη διαδικασία του OCW, σε αυτές τις περιπτώσεις οι συνεννοήσεις γίνονται απευθείας με τα ανώτερα στελέχη των πιστωτικών ιδρυμάτων. Ο θεμέλιος λίθος του νόμου ήταν πως δεν πρέπει οι πιστωτές μετά τη ρύθμιση του εξωδικαστικού να βρεθούν σε χειρότερη θέση απ’ ό,τι αν αυτός δεν γινόταν.

Το ζήτημα είναι πως με τις ενέργειες των τραπεζών οι εγγυητές αναγκάζονται να συμμετέχουν στον επιχειρηματικό κίνδυνο του οφειλέτη. Η πλειονότητα των συγκεκριμένων επιχειρηματικών δανείων έχει συναφθεί με εγγυήσεις. Ομως, όπως εξηγούν νομικοί στην «Εφ.Συν.», η ενοχική εξασφάλιση δεν μπορεί να ποσοτικοποιηθεί, καθώς ο εγγυητής δεν έχει δώσει εμπράγματη εξασφάλιση.

«Με αυτόν τον τρόπο θα μπει όλη η Ελλάδα μέσα – ακυρώνεται το επιχειρείν στην πράξη», μας εξηγεί νομικός που του δείξαμε τα απόρρητα τραπεζικά έγγραφα. Εκτός από την Αυστρία, δεν υπάρχει άλλη ευρωπαϊκή χώρα όπου να παρατηρείται τέτοια συγκέντρωση κλάδου, όπως συμβαίνει στην Ελλάδα με τις (λίγες) τράπεζες.

Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων γι’ αυτό το θέμα με τους δανειστές, που κράτησαν 1,5 χρόνο, η στάση των ελληνικών τραπεζών έδειχνε εποικοδομητική και συνεργατική. Τότε, ανώτατο στέλεχος τράπεζας υπογράμμιζε εμφατικά πως «εμείς δεν πρόκειται να υπονομεύσουμε τον εξωδικαστικό». Τα πραγματικά γεγονότα μοιάζουν διαφορετικά. Τι έχει να πει άραγε η Επιτροπή Ανταγωνισμού;

Μόνο 23 αιτήσεις για ρύθμιση χρεών έγιναν δεκτές από τον Αύγουστο

Ωμή παραδοχή σύμπραξης

Πρακτικό 24ης Οκτωβρίου 2017: οι τράπεζες διαφαίνεται ότι θα συμπράττουν σε κάθε αντιπρόταση που θα γίνεται στον οφειλέτη (έχοντας συμπράξει, εκ των πραγμάτων εξασφαλίζουν την πλειοψηφία του 60% των πιστωτών). Ωστόσο το πνεύμα του νόμου προτάσσει την πρόταση του οφειλέτη. Αυτή πρωτίστως πρέπει να κριθεί από καθέναν πιστωτή ξεχωριστά. Εφόσον οι τράπεζες συνασπίζονται στην αντιπρόταση, η αρχική πρόταση του οφειλέτη εκ των πραγμάτων απορρίπτεται και η αντιπρόταση –εφόσον είναι προϊόν σύμπραξης– του επιβάλλεται.

Μη επιχειρηματικά χρέη

Ενώ ο νόμος ρητά προβλέπει ότι στις περιπτώσεις των ατομικών επιχειρήσεων θα ρυθμίζονται και τα μη επιχειρηματικά χρέη του επιχειρηματία (π.χ. στεγαστικά δάνεια), στοιχείο που θα μπορούσε να προστατεύσει κατοικίες πολύ μικρών επιχειρηματιών, οι τράπεζες συμπράττοντας το ακυρώνουν.

Στις 11 Οκτωβρίου αναφέρεται στα τραπεζικά πρακτικά ότι «σχετικά με τα κριτήρια λήψης απόφασης για τη συμμετοχή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης αποφασίστηκε αν οι τράπεζες, για κάποιον οφειλέτη, έχουν στα χαρτοφυλάκιά τους μόνο μη επιχειρηματικές οφειλές, να ψηφίζουν αρνητικά στο στάδιο της συμμετοχής στη διαδικασία διαπραγμάτευσης, εφόσον διαθέτουν ικανό ποσοστό απαιτήσεων το οποίο να σταματά τη διαδικασία σε αυτό το στάδιο».

Αγνοούν και το Δημόσιο

Στις 3 Οκτωβρίου 2017 οι τράπεζες συμπράττουν ανοιχτά στην απόρριψη ακόμη και των υποθέσεων στις οποίες υπάρχει εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου. Αναφέρεται στα πρακτικά ότι «σε περίπτωση οφειλών με εγγύηση που έχει χορηγηθεί από φορέα Ελληνικού Δημοσίου ή λοιπό θεσμικό φορέα και οι τράπεζες συγκεντρώνουν την πλειοψηφία των πιστωτών, δεν θα συμμετέχουν στην απαρτία.

»Διαφορετικά θα ζητείται η σχετική βεβαίωση από την 25η Διεύθυνση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους ή τον αρμόδιο φορέα αντίστοιχα ότι μετά την ένταξη στον Ν4469 θα συνεχίσει να ισχύει η εγγύηση».

Διατραπεζικός μηχανισμός

Ρητή είναι και η αναφορά στη λειτουργία του διατραπεζικού συμπρακτικού μηχανισμού (Hub) όσον αφορά την καθολική επίβλεψη όλων ανεξαιρέτως των υποθέσεων του εξωδικαστικού. Στις 28 Νοεμβρίου 2017 αποφασίζεται και αναφέρεται ρητά ότι οι τράπεζες και δη το Hub θα παρακολουθεί το περιεχόμενο των αιτήσεων ακόμα και αν αυτές δεν έχουν υποβληθεί οριστικά.

Το γεγονός αυτό δίνει σήμα στις τράπεζες να προετοιμαστούν και να μεταχειριστούν ειδικά όποιον οφειλέτη εκδηλώνει απλώς ενδιαφέρον για αίτηση στον εξωδικαστικό και η πλατφόρμα λειτουργεί ως δότης της πρόθεσης του οφειλέτη σε παίκτες που έχουν πολλαπλό ενδιαφέρον να γνωρίζουν αυτήν την πρόταση. Αξίζει η υπενθύμιση πως ο εξωδικαστικός παρέχει μεταξύ άλλων προστασία από πλειστηριασμούς και κατασχέσεις. Σε εσωτερικό έγγραφο με ημερομηνία 28 Νοεμβρίου 2017 διαβάζουμε πως «εκκρεμεί από την ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ να δώσει στις τράπεζες τον ρόλο του monitoring».

Πηγή: link
16
Apr

Προϋπολογισμός: Υπερδιπλάσιο του στόχου το πρωτογενές πλεόνασμα 3μήνου

Το πρωτογενές πλεόνασμα, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών έφτασε τα 2,320 δισ. ευρώόταν ο στόχος ήταν για πλεόνασμα 1,096 δισ. ευρώ, τα καθαρά έσοδα στον κρατικό προϋπολογισμό εμφανίζουν υπέρβαση 7,9% σε σχέση με το στόχο, οι δαπάνες η υποεκετέλεση των οποίων δίνει δυναμικό παρόν τα τελευταία χρόνια είναι «συγκρατημένες» κατά 335 εκατ. ευρώ μέγεθος συγκριτικά μικρό σε σχέση με τις προηγούμενες επιδόσεις.

Έχει ιδιαίτερη σημασία όμως, όπως αναφέρεται και στην επίσημη ανακοίνωση ότι ένα μεγάλο μέρος της συγκράτησης αυτής οφείλεται στις μειωμένες επιχορηγήσεις των νοσοκομείων. «Μειωμένες έναντι του στόχου ήταν κυρίως οι δαπάνες για επιχορηγήσεις νοσοκομείων, ΥΠΕ-ΠΕΔΥ κατά 150 εκατ. ευρώ». «Παραφωνίες» πάντως συνεχίζουν να καταγράφονται στο μέτωπο του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων όπου τη θετική πορεία των εσόδων (υπέρβαση κατά 529 εκατ. ευρώ) επισκιάζει η υστέρηση των δαπανών κατά 332 εκατ. ευρώ σε σχέση με το στόχο.

Αναλυτικά, σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομικών:

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο Ιανουαρίου – Μαρτίου 2018, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 408 εκατ. ευρώ έναντι στόχου για έλλειμμα 816 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2018, για το αντίστοιχο διάστημα του 2018 και ελλείμματος 1.364 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2017. Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 2.320 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1.096 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 1.070 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2017.

Το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 12.112 εκατ. ευρώ παρουσιάζοντας αύξηση κατά 889 εκατ. ευρώ ή 7,9% έναντι του στόχου. Η ακριβής κατανομή μεταξύ των κατηγοριών εσόδων του τακτικού προϋπολογισμού θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.

Τα καθαρά έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 11.052 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 361 εκατ. ευρώ ή 3,4% έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων (εξαιρουμένων των επιστροφών από το πρόγραμμα εκκαθάρισης ληξιπρόθεσμων οφειλών) ανήλθαν σε 1.079 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση κατά 227 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (852 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 1.060 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 529 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Ειδικότερα, τον Μάρτιο 2018 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 3.138 εκατ. ευρώ μειωμένο κατά 244 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον μηνιαίο στόχο. Τα καθαρά έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 2.753 εκατ. ευρώ, μειωμένα έναντι του μηναίου στόχου κατά 315 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 385 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 71 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Οι επιστροφές εσόδων του Μαρτίου 2018 (εξαιρουμένων των επιστροφών από το πρόγραμμα εκκαθάρισης ληξιπρόθεσμων οφειλών) ανήλθαν σε 360 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση κατά 117 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου (243 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο Ιανουαρίου – Μαρτίου 2018 ανήλθαν στα 11.704 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 335 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (12.039 εκατ. ευρώ).

Ειδικότερα, οι δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 11.356 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένες κατά 2 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Μειωμένες έναντι του στόχου ήταν κυρίως οι δαπάνες για επιχορηγήσεις νοσοκομείων, ΥΠΕ-ΠΕΔΥ κατά 150 εκατ. ευρώ.

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού παρουσιάζονται μειωμένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2017 κατά 1.077 εκατ. ευρώ. Έχουν καταβληθεί επιπλέον 150 εκατ. ευρώ για το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης και 160 εκατ. ευρώ για επιδόματα πολυτέκνων. Οι δαπάνες του ΠΔΕ διαμορφώθηκαν σε 348 εκατ. ευρώ παρουσιάζοντας μείωση έναντι του στόχου κατά 332 εκατ. ευρώ.

Ειδικά για τον Μάρτιο oι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 4.271 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 25 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, ενώ oι δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 4.111 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται αυξημένες κατά 110 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου. Οι δαπάνες του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 161 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες έναντι του μηνιαίου στόχου κατά 134 εκατ. ευρώ.

Πηγή: link

16
Apr

NZZ: Αναγκαίο το κούρεμα του ελληνικού χρέους

Ομάδα διακεκριμένων οικονομολόγων τάσσεται υπέρ μια σταδιακής μείωσης της ονομαστικής αξίας του ελληνικού χρέους. Οι οικονομολόγοι συνδέουν την πρότασή τους με τη δημοσιονομική πειθαρχία στην Ελλάδα, έτσι ώστε μέχρι το 2037 το χρέος να καταστεί βιώσιμο, γράφει η Neue Zürcher Zeitung σε άρθρο με τίτλο «Αναγκαίο το κούρεμα».

Η ελβετική εφημερίδα σημειώνει: «Οι ειδικοί, ανάμεσα στους οποίους ο Ρίτσαρντ Πόρτες, η Μπεατρίς Βέντερ ντι Μάουρο, ο Τσαρλς Βίπλος και ο Μπάρι Άιχενσταϊν, σημειώνουν σε δύο εκθέσεις για το Κέντρο Οικονομικών και Πολιτικών Ερευνών (CEPR) και το Ινστιτούτο Διεθνούς Οικονομίας Πίτερσον (PIIE) ότι κανένα άλλο μέτρο δεν είναι σε θέση να διασφαλίσει τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους όπως ένα κούρεμα. Οι αναλύσεις τους δείχνουν ότι ακόμα και αν εφαρμοστούν ελαφρύνσεις και γίνουν πραγματικότητα οι φιλόδοξες υποθέσεις σχετικά με την ανάπτυξη, τον πληθωρισμό και την δημοσιονομική πολιτική, τότε στην καλύτερη περίπτωση να υπάρξει παρόμοιο αποτέλεσμα με το κούρεμα.

Οι έρευνες των οικονομολόγων δείχνουν επίσης, όπως μεταδίδει η DW,  ότι δεν αποδίδει ούτε η συνέχιση χρηματοδότησης από τον ΕΜΣ, αλλά ούτε και η αναδιάρθρωση πιστώσεων του EFSF ή των διακρατικών υποχρεώσεων GLF. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι με αυτό τον τρόπο δεν διασφαλίζεται η βιωσιμότητα του χρέους, το οποίο θα επιβαρύνει πολλές από τις επόμενες γενιές. Κατά συνέπεια οι οικονομολόγοι καταλήγουν ότι μόνο ένα κούρεμα του ελληνικού χρέους, υπό προϋποθέσεις, είναι σε θέση να τερματίσει την κρίση».

Πηγή: link

15
Apr

Μπλόκο των Τραπεζών στους μικρομεσαίους

ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΕΝΑ ΚΑΙ ΝΟΜΟΤΥΠΑ ΑΚΥΡΩΝΟΥΝ ΣΤΗ ΠΡΑΞΗ ΤΟΝ ΕΞΩΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ

Διαβάστε στην Εφημερίδα των Συντακτών: Αποκαλυπτικά ντοκουμέντα για την υπονόμευση του νόμου που προστατεύει τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.

Η «Εφ.Συν.» αποκαλύπτει πώς τα µεγάλα χρηµατοπιστωτικά ιδρύµατα της χώρας ακυρώνουν στην πράξη τη νοµοθετηµένη δεύτερη ευκαιρία για χιλιάδες µικροµεσαίες επιχειρήσεις να ρυθµίσουν τα χρέη τους και να επιβιώσουν

Ωµή παραδοχή σύµπραξης Πρακτικό 24ης Οκτωβρίου 2017: οι τράπεζες διαφαίνεται ότι θα συµπράττουν σε κάθε αντι- πρόταση που θα γίνεται στον οφειλέτη (έχοντας συµπράξει, εκ των πραγµάτων εξασφαλίζουν την πλειοψηφία του 60% των πιστωτών). Ωστόσο το πνεύµα του νόµου προτάσσει την πρόταση του οφειλέτη. Αυτή πρωτίστως πρέ- πει να κριθεί από καθέναν πιστωτή ξεχωριστά. Εφόσον οι τράπεζες συνασπίζονται στην αντιπρόταση, η αρχική πρόταση του οφειλέ- τη εκ των πραγµάτων απορρίπτεται και η αντιπρόταση –εφόσον είναι προϊόν σύµπρα- ξης– του επιβάλ- λεται.

Μη επιχειρηµατικά χρέη Ενώ ο νόµος ρητά προβλέπει ότι στις περιπτώσεις των ατοµικών επιχειρήσεων θα ρυθµίζονται και τα µη επιχειρηµατικά χρέη του επιχειρηµατία (π.χ. στεγαστικά δάνεια), στοιχείο που θα µπορούσε να προστατεύσει κατοικίες πολύ µικρών επιχει- ρηµατιών, οι τράπεζες συµπράττοντας το ακυρώ- νουν. Στις 11 Οκτωβρίου αναφέρεται στα τραπε- ζικά πρακτικά ότι «σχετικά µε τα κριτήρια λήψης απόφασης για τη συµµετοχή στη διαδικασία διαπραγµάτευσης αποφασίστηκε αν οι τράπεζες, για κάποιον οφειλέτη, έχουν στα χαρτοφυλάκιά τους µόνο µη επιχειρηµατικές οφειλές, να ψηφί- ζουν αρνητικά στο στάδιο της συµµετοχής στη διαδικασία διαπραγµάτευσης, εφόσον διαθέτουν ικανό ποσοστό απαιτήσεων το οποίο να σταµατά τη διαδικασία σε αυτό το στάδιο».

 

13
Apr

EWG: Το προσχέδιο της αναπτυξιακής στρατηγικής παρουσίασε ο Γ. Χουλιαράκης

Όλες τις παραμέτρους για την επιτυχή έξοδο της Ελλάδας από το πρόγραμμα επεξεργάστηκαν, χθες το βράδυ, οι εμπειρογνώμονες των οικονομικών επιτελείων των χωρών της ευρωζώνης που συνεδρίασαν στο πλαίσιο του EuroWorking Group στις Βρυξέλλες.

Στόχος των συζητήσεων του ΕWG, όπως και όλων των διεργασιών που θα ακολουθήσουν το επόμενο δεκαπενθήμερο, είναι η επίτευξη μιας προκαταρκτικής συμφωνίας στο Εurogroup της 27ης Απριλίου, στη Σόφια.

Εξάλλου, ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γιώργος Χουλιαράκης παρουσίασε το προσχέδιο της αναπτυξιακής στρατηγικής που θα ακολουθήσει η Ελλάδα μετά το πρόγραμμα. Το τελικό σχέδιο θα παρουσιαστεί στις 27 Απριλίου στη Σόφια, από τον υπουργό Οικονομικών Ευκλείδη Τσακαλώτο και, μεταξύ άλλων, θα θέτει στόχους για την προσέλκυση επενδύσεων, τη μείωση της φορολογίας, τη μείωση των «κόκκινων» δανείων και τον εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης, αλλά και στόχους για τη μείωση της ανεργίας και την τόνωση της παραγωγικότητας και των εξαγωγών. Σημειώνεται, ακόμα, ότι το “ολιστικό αναπτυξιακό σχέδιο” που θα παρουσιάσει η ελληνική κυβέρνηση στη Σόφια είναι σημαντικό, όχι μόνο επειδή θα ληφθεί υπόψη στην ανάλυση βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους, αλλά και επειδή, όπως έχει πει ο Επίτροπος Οικονομίας, Πιερ Μοσκοβισί, «θα αποτελέσει ένα σημαντικό τεστ για την αξιοπιστία της χώρας στη συνολική συζήτηση για τη μεταμνημονιακή εποχή».

Συγκεκριμένα, στο EWG εξετάστηκε η πορεία της τέταρτης και τελευταίας αξιολόγησης του ελληνικού προγράμματος, η στρατηγική για την ανάπτυξη της Ελλάδας μετά το Μνημόνιο, ο μηχανισμός που συνδέει την αποπληρωμή του χρέους με την ανάπτυξη και η μεταμνημονιακή εποπτεία.

Σε ό,τι αφορά την δ’ αξιολόγηση, στο EWG επισημάνθηκε η ανάγκη να ολοκληρωθεί, το αργότερο, ως το Eurogroup του Ιουνίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι η δ’ αξιολόγηση συνδέεται με μια σημαντική δόση των δανείων, της τάξεως των 11,7 δισ. ευρώ, η οποία πρέπει να εκταμιευθεί πριν από τη λήξη του προγράμματος στις 20 Αυγούστου 2018. Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ, επισημάνθηκε, επίσης, η ανάγκη να προχωρήσει ιδιαίτερα η υλοποίηση ορισμένων εκ των 88 προαπαιτούμενων της δ’ αξιολόγησης, όπως είναι η αγορά ενέργειας, η ιδιωτικοποίηση του φυσικού αερίου και οι παραχωρήσεις αυτοκινητοδρόμων. Οι επικεφαλής των θεσμών προγραμματίζεται να επιστρέψουν στην Αθήνα γύρω στις 15 Μαΐου.

Σε σχέση με τα μέτρα για το χρέος, το EWG εξέτασε τη λεγόμενη “γαλλική πρόταση”, δηλαδή τον μηχανισμό που συνδέει την αποπληρωμή του χρέους με τον ρυθμό ανάπτυξης. Ο μηχανισμός αυτός θα ενεργοποιείται μόνο αν ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας παραμένει κάτω από ένα ορισμένο όριο (και παρά τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων). Ωστόσο, δεν έχει ακόμα συμφωνηθεί αν ο μηχανισμός θα ενεργοποιείται αυτόματα, ή αν θα χρειάζεται η έγκριση των κρατών-μελών της ευρωζώνης.

Όσον αφορά τις παρεμβάσεις για το χρέος, πρέπει να αναφερθεί ότι οι Βρυξέλλες αναμένουν την ανακοίνωση των δημοσιονομικών στοιχείων από τη Eurostat στις 23 Απριλίου. Επίσης, υπό συζήτηση παραμένει κατά πόσο ορισμένα από τα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους θα πρέπει να συνδεθούν με την υλοποίηση των συμφωνηθέντων από την Ελλάδα τα επόμενα έτη. Υπενθυμίζεται ότι εκτός από τον “γαλλικό μηχανισμό”, μεταξύ των προτάσεων που βρίσκονται υπό διαπραγμάτευση είναι το πακέτο των μεσοπρόθεσμων μέτρων, όπως είναι η επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής των δανείων, η χρησιμοποίηση μέρους των αδιάθετων χρημάτων του προγράμματος του ESM, που φτάνουν τα 27 δισ. ευρώ, για την αγορά των δανείων του ΔΝΤ και η επιστροφή των κερδών των κεντρικών τραπεζών από τα ελληνικά ομόλογα (SMPs) που υπολογίζονται περί τα 4 ως 5 δισ. ευρώ.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

12
Apr

ΕΛΣΤΑΤ: Στο 20,6% η ανεργία τον Ιανουάριο

Το εποχικά διορθωμένο ποσοστό ανεργίας τον Ιανουάριο του 2018 ανήλθε σε 20,6% έναντι του αναθεωρημένου προς τα άνω 23,2% τον Ιανουάριο του 2017 και 20,8% τον Δεκέμβριο του 2017.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΑΤ, το σύνολο των απασχολούμενων, κατά τον Ιανουάριο του 2018, εκτιμάται ότι ανήλθε σε 3.755.427 άτομα. Οι άνεργοι ανήλθαν σε 977.222 άτομα ενώ ο οικονομικά μη ενεργός πληθυσμός ανήλθε ςε 3.261.186 άτομα.

Οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν κατά 98.712 άτομα σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2017 (αύξηση 2,7%) και μειώθηκαν κατά 12.443 άτομα σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2017 (μείωση 0,3%).

Οι άνεργοι μειώθηκαν κατά 126.430 άτομα σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2017 (μείωση 11,5%) και κατά 10.167 άτομα σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2017 (μείωση 1,0%).

Οι οικονομικά μη ενεργοί, δηλαδή τα άτομα που δεν εργάζονται ούτε αναζητούν εργασία, μειώθηκαν κατά 5.526 άτομα σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2017 (μείωση 0,2%) και αυξήθηκαν κατά 19.360 άτομα σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2017 (αύξηση 0,6%).

Πηγή: link

12
Apr

ΕΛΣΤΑΤ: Αυξήθηκε 18% ο αριθμός των οικοδομικών αδειών

Το μέγεθος της Συνολικής Οικοδομικής Δραστηριότητας (Ιδιωτικής – Δημόσιας), κατά το μήνα Ιανουάριο 2018, στο σύνολο της Χώρας μετρούμενο με βάση τις εκδοθείσες οικοδομικές άδειες, ανήλθε σε 926 οικοδομικές άδειες, που αντιστοιχούν σε 205,2 χιλιάδες m2 επιφάνειας και 807,1 χιλιάδες m3 όγκου, παρουσίασε δηλαδή, αύξηση κατά 18,0% στον αριθμό των οικοδομικών αδειών, κατά 45,2% στην επιφάνεια και κατά 45,8% στον όγκο, σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2017.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι εκδοθείσες άδειες Ιδιωτικής Οικοδομικής Δραστηριότητας, στο σύνολο της Χώρας, κατά το μήνα Ιανουάριο 2018 ανήλθαν σε 915 οικοδομικές άδειες, που αντιστοιχούν σε 195,6 χιλιάδες m2 επιφάνειας και 768,7 χιλιάδες m3 όγκου, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 17,2% στον αριθμό των οικοδομικών αδειών, κατά 41,3% στην επιφάνεια και κατά 41,7% στον όγκο, σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2017.

Οι εκδοθείσες άδειες Δημόσιας Οικοδομικής Δραστηριότητας κατά το μήνα Ιανουάριο 2018, στο σύνολο της Χώρας, ανήλθαν σε 11 οικοδομικές άδειες, που αντιστοιχούν σε 9,7 χιλιάδες m2 επιφάνειας και 38,4 χιλιάδες m3 όγκου. Το ποσοστό συμμετοχής της Δημόσιας Οικοδομικής Δραστηριότητας στο συνολικό οικοδομικό όγκο, για το μήνα Ιανουάριο 2018, είναι 4,8%.

Κατά την περίοδο των τελευταίων δώδεκα μηνών, δηλαδή από το Φεβρουάριο 2017 έως τον Ιανουάριο 2018, το μέγεθος της Συνολικής Οικοδομικής Δραστηριότητας (Ιδιωτικής- Δημόσιας) μετρούμενο με βάση τις εκδοθείσες οικοδομικές άδειες, στο σύνολο της Χώρας, ανήλθε σε 14.032 οικοδομικές άδειες, που αντιστοιχούν σε 2.924,2 χιλιάδες m2 επιφάνειας και 12.932,2 χιλιάδες m3 όγκου. Σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο Φεβρουαρίου 2016 – Ιανουαρίου 2017 παρατηρήθηκε αύξηση κατά 9,2% στον αριθμό των οικοδομικών αδειών, κατά 20,7% στην επιφάνεια και κατά 23,5% στον όγκο.

Κατά την ίδια χρονική περίοδο, Φεβρουαρίου 2017 – Ιανουαρίου 2018, η Ιδιωτική Οικοδομική Δραστηριότητα, εμφανίζει στο σύνολο της Χώρας, αύξηση κατά 9,3% στον αριθμό των εκδοθεισών οικοδομικών αδειών, κατά 21,1% στην επιφάνεια και κατά 22,8% στον όγκο, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο Φεβρουαρίου 2016 – Ιανουαρίου 2017.

Το ποσοστό συμμετοχής της Δημόσιας Οικοδομικής Δραστηριότητας στο συνολικό οικοδομικό όγκο, για την ανωτέρω περίοδο, είναι 4,1%.

 

Πηγή: link

11
Apr

Μ. Σάλλας: Πώς θα επιστρέψει η Ελλάδα σε υγιή ανάπτυξη

«To τέλος του τρίτου μνημονίου μπορεί να σηματοδοτήσει την αρχή μιας νέας εποχής για την χώρα μας και να θέσει σε τροχιά ανάπτυξης την ελληνική οικονομία. Μετά από την σκληρή περίοδο της ύφεσης και τα χρόνια της σταθεροποίησης που ακολούθησαν, θεωρώ ότι έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για να βγούμε από τον φαύλο κύκλο» τονίζει ο Μιχάλης Σάλλας σε άρθρο του που δημοσιεύεται στο Foreign Affairs.

Στο άρθρο ο γνωστός τραπεζίτης γράφει:

‘Εχω ταχθεί υπέρ της εξόδου της χώρας από τα μνημόνια χωρίς προληπτική γραμμή στήριξης. Πιστεύω ότι έχουν δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις για μια τέτοια εξέλιξη, ότι μπορούμε να σχηματίσουμε το απαραίτητο «μαξιλάρι ασφαλείας» της τάξης των 18-20 δισ. ευρώ και να προχωρήσουμε στην επόμενη ημέρα χωρίς νέο μνημόνιο. Ας μην κρυβόμαστε πίσω από τις λέξεις, μια χρησιμοποίηση της προληπτικής γραμμής θα σήμανε ένα νέο σκληρό μνημόνιο, νέα μέτρα, επιβολή καινούργιων περιορισμών, που δύσκολα θα δεχθεί η κοινωνία, η οποία έχει κουραστεί από περίπου 10 χρόνια μνημονίων, και ακόμα πιο δύσκολα θα διαχειριστούν την κατάσταση οι πολιτικοί.

Αυτό δεν σημαίνει, βέβαια, ότι δεν πρέπει να συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις και ο εκσυγχρονισμός της οικονομίας. Άλλωστε έχουν ήδη αναληφθεί δεσμεύσεις που πρέπει να υλοποιηθούν, όπως η δημοσιονομική εξυγίανση, η διατήρηση των πλεονασμάτων, οι ιδιωτικοποιήσεις κλπ. Όλα αυτά θα υπάρχουν και στο μέλλον και εμείς πρέπει να τα εφαρμόζουμε με συνέπεια. Αν όμως μπούμε σε ένα νέο πρόγραμμα με άμεσο τρόπο ως επακόλουθο της προληπτικής γραμμής, τότε τα πράγματα για την χώρα γίνονται αρκετά χειρότερα.

Πιστεύω σθεναρά, όπως έχω υποστηρίξει και άλλες φορές, πως η μοναδική σοβαρή λύση για να αλλάξουμε σελίδα είναι η κατάρτιση ενός προγράμματος διευκόλυνσης χρέους, το οποίο θα διαθέτει τους απαραίτητους αυτοματισμούς, και η υλοποίησή του θα συνδέεται με συγκεκριμένες παραμέτρους. Σε κάθε περίπτωση βέβαια, βασική προϋπόθεση είναι το ΑΕΠ της χώρας να κινείται με ρυθμό ανάπτυξης άνω του 2% κατά μέσο όρο ετησίως για τα επόμενα χρόνια, και μια αποτελεσματική διαχείριση που θα φροντίζει την διαμόρφωση των απαραίτητων δημοσιονομικών πλεονασμάτων.

Σε αυτή την συγκυρία πρέπει να λύσουμε και τον γόρδιο δεσμό των «κόκκινων δανείων», των ΝPL`s, που φρενάρουν την πιστωτική επέκταση και συνεπώς την ανάπτυξη. Πρέπει να δώσουμε τώρα την λύση για να απεγκλωβιστεί το τραπεζικό σύστημα και να επανέλθει στον πραγματικό του ρόλο στην οικονομία.
Το μεγάλο στοίχημα είναι η ανάπτυξη: Πώς θα ανακάμψει το ταχύτερο δυνατόν η οικονομία και πώς θα εισέλθει σε φάση βιώσιμης ανάπτυξης. Είναι σε όλους γνωστοί οι λόγοι για τους οποίους έχουμε φθάσει εδώ, ποιες είναι οι ρίζες του προβλήματος. Το μοντέλο ανάπτυξης, ο μη εκσυγχρονισμός των θεσμών, ο παραδοσιακός πελατειακός χαρακτήρας του πολιτικού συστήματος και της Δημόσιας Διοίκησης κλπ.

Είναι γεγονός όμως ότι παρά τις καθυστερήσεις, τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικές μεταρρυθμίσεις προς την δημιουργία ενός ανταγωνιστικότερου επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Για παράδειγμα, η δημοσιονομική πρόοδος, οι συνθήκες στην αγορά εργασίας ή το ασφαλιστικό δεν έχουν καμία σχέση με το καθεστώς που γνωρίζαμε μέχρι και το 2010.

Δημιουργία επενδυτικού-αναπτυξιακού περιβάλλοντος

Μεταρρυθμίσεις έχουν γίνει, αλλά δεν αρκούν. Πρέπει να συνεχιστούν. Για την δημιουργία ενός διατηρήσιμου και αξιόπιστου αναπτυξιακού περιβάλλοντος πρέπει να βρεθεί λύση στο φορολογικό ζήτημα. Οι επενδύσεις που θα υποστηρίξουν την ανάπτυξη της οικονομίας χρειάζονται ένα σταθερό και αξιόπιστο φορολογικό πλαίσιο που να δίνει την βεβαιότητα στον επενδυτή -με δέσμευση 15ετούς ισχύος συγκεκριμένων βασικών διατάξεων- ότι τα σχέδιά του δεν θα ανατραπούν στον προβλέψιμο χρόνο ζωής της επένδυσής του.

Για την τόνωση των επενδύσεων θα μπορούσε επίσης να θεσπισθεί η δυνατότητα απόσβεσης του συνόλου των νέων επενδύσεων, από τις πρώτες μετά την επένδυση κερδοφόρες χρήσεις της επιχείρησης, ενώ για την γενικότερη ενθάρρυνση της επιχειρηματικότητας, να νομοθετηθεί η πρόβλεψη-δέσμευση συγκεκριμένης μείωσης του συντελεστή φορολόγησης των επιχειρήσεων. Για παράδειγμα, ετήσια μείωση κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες, ώστε το 2020 να περιορισθεί στο 20% η φορολόγηση των επιχειρήσεων θα ήταν ένα γεγονός που θα προσέδιδε στην παρούσα φάση ιδιαίτερη δυναμική στην επιχειρηματικότητα, τις επενδύσεις, την ανάπτυξη και την απασχόληση.

Ένα μεγάλο ζήτημα αναφορικά με την δημιουργία επενδυτικού-αναπτυξιακού περιβάλλοντος είναι και αυτό της διοικητικής δικαιοσύνης και των κρατικών φορέων που συμμετέχουν. Οι χρονοβόρες διαδικασίες που σχετίζονται με την εκδίκαση οικονομικών υποθέσεων και διαφορών είναι από τους μεγαλύτερους ανασταλτικούς παράγοντες στην ανάπτυξη. Το βιώνουμε τελευταία σε μια σειρά μεγάλων επενδύσεων, των οποίων η υλοποίηση καθυστερεί λόγω νομικών-δικαστικών εκκρεμοτήτων. Θεωρώ ότι η πολιτεία θα πρέπει να αντιμετωπίσει με τόλμη το ζήτημα αυτό, θεσμοθετώντας άμεσα μέτρα για την εξομάλυνση αυτής της κατάστασης.

Η πολιτεία θα πρέπει να ξαναδεί από άλλη οπτική το ζήτημα των ιδιωτικοποιήσεων και ιδιαίτερα των δραστηριοτήτων που απαιτούν σημαντικές επενδύσεις κεφαλαίου για τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξή τους, όπως και των έργων υποδομής, κυρίως αυτών που σχετίζονται με τις διεθνείς μεταφορές, τα δίκτυα ενέργειας, κλπ. Η επιτάχυνση του προγράμματος των ιδιωτικοποιήσεων θα σηματοδοτούσε και την πολιτική βούληση για ταχύτερη ολοκλήρωση των μνημονιακών δεσμεύσεων, με θετικό αντίκτυπο στις διεθνείς αγορές και τους επενδυτές. Σε συνδυασμό, μάλιστα, με την επίσπευση της ανάπτυξης των υποδομών θα αναβάθμιζαν την γεωπολιτική σημασία της ελληνικής οικονομίας με σημαντικά (συμπληρωματικά) οφέλη για την χώρα από την αξιοποίηση της. Τα παραπάνω αποτελούν ένα προνομιακό πεδίο για την προσέλκυση φρέσκων κεφαλαίων στην οικονομία και την άμεση ενίσχυση της απασχόλησης.

Στο πνεύμα αυτό απαιτείται να προσαρμόσουμε και το ευρύτερο θεσμικό περιβάλλον που διέπει επιχειρήσεις και επενδύσεις. Οφείλουμε να απαλλάξουμε τις επιχειρήσεις και τους επενδυτές από το υπέρογκο διοικητικό-γραφειοκρατικό κόστος. Επειδή η απαιτούμενη μεταρρύθμιση των δομών του δημοσίου είναι μια μακρόχρονη διαδικασία, μια ιδέα θα ήταν να δημιουργηθούν εξειδικευμένα κέντρα –στα πρότυπα των ΚΕΠ– που θα λειτουργούν ως ανεξάρτητη υπηρεσία αποκλειστικά για την εξυπηρέτηση επιχειρήσεων και επενδύσεων, αναλαμβάνοντας την διεκπεραίωση σε προκαθορισμένο χρόνο του συνόλου των ενεργειών που απαιτούνται σε σχέση με τις επιμέρους δημόσιες αρχές. Π.χ. μετά την συμπλήρωση ενός ολοκληρωμένου φακέλου, ο απαιτούμενος χρόνος για την έκδοση των αιτούμενων αδειών της επένδυσης να είναι σε συγκεκριμένο χρόνο, ανάλογα με την περίπτωση: Μήνας, τρίμηνο, εξάμηνο.

Επαναπροσδιορισμός του παραγωγικού και αναπτυξιακού προτύπου

Το παραδοσιακό μοντέλο, στηριζόμενο σε υπερβολικό βαθμό στην κατανάλωση και με κινητήριο δύναμη την οικοδομική δραστηριότητα, ανήκει στο παρελθόν. Κατέρρευσε με την κρίση και συμπαρέσυρε το σύνολο της οικονομίας με τις γνωστές συνέπειες. Η ανάπτυξη θα πρέπει να έχει μακρόπνοο, συνολικό και ισορροπημένο χαρακτήρα. Το νέο αναπτυξιακό και παραγωγικό πρότυπο θα πρέπει να είναι πολυδιάστατο και να είναι ανοικτό στον κόσμο και στο μέλλον, δηλαδή ανταγωνιστικό, εξωστρεφές και καινοτόμο, και να συνοδεύεται από ένα θεσμικό -ρυθμιστικό πλαίσιο, σύγχρονο και αποτελεσματικό.

Η παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών οφείλει να απευθύνεται στην διεθνή ζήτηση. Πρέπει να διαφοροποιηθούμε από τους διεθνείς ανταγωνιστές και να στραφούμε στην ποιότητα, ακόμη και αν συνεπάγεται σε ορισμένες περιπτώσεις υψηλότερο παραγωγικό κόστος. Συνεπώς, για ένα μέρος της οικονομίας, η αδυναμία αντιμετώπισης του πιθανώς υψηλού παραγωγικού κόστους θα μπορούσε να εξισορροπηθεί μέσω της αναβαθμισμένης ποιότητας και της επιλογής κλάδων, επιχειρήσεων ή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας. Επιλογή που μας επιτρέπει να μετατρέψουμε σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και την χαμηλή παραγωγικότητα –γιατί περί αυτού πρόκειται– σε οικονομικό πλεονέκτημα, αποφεύγοντας ή ξεπερνώντας γραφειοκρατικά βάρη. Βέβαια αυτό δεν μπορεί να είναι το κυρίαρχο γνώρισμα της οικονομίας. Το κυρίαρχο γνώρισμα είναι η δυνατότητα διεθνούς παρουσίας με απόλυτα ανταγωνιστικούς όρους.

Ο αναπροσανατολισμός του παραγωγικού μας προτύπου σημαίνει υποχρεωτικά στροφή στην καινοτομία, την σύγχρονη τεχνολογία και την ανάπτυξη της έρευνας. Η καινοτομία σε κάθε μορφή οικονομικής δραστηριότητας και σε κάθε επίπεδο επιχειρηματικής λειτουργίας οφείλει να αποτελέσει την βάση της νέας ελληνικής επιχειρηματικότητας.

Η πολιτεία οφείλει να επενδύσει σοβαρά στην δημιουργική παιδεία και την θεσμική θωράκιση της καινοτομίας και της ποιότητας, αλλά και ο ιδιωτικός τομέας οφείλει να επενδύσει στην ανάπτυξη της έρευνας, της τεχνολογίας και της πρωτοτυπίας. Στην χώρα μας, παρά τις καθυστερήσεις, υπάρχει ένα αρκετά εξειδικευμένο και ευπροσάρμοστο ανθρώπινο δυναμικό (με σημαντικό απόθεμα αυτού στο εξωτερικό) και μια μικρού και μεσαίου μεγέθους επιχειρησιακή διάρθρωση που ευνοεί την υιοθέτηση προηγμένων τεχνολογικών εφαρμογών ή και την ανάπτυξη δραστηριοτήτων έρευνας και τεχνολογίας.

Η ενσωμάτωση εφαρμογών σύγχρονης τεχνολογίας σε ευρεία κλίμακα, ανεξαρτήτως τομέα ή κλάδου οικονομικής δραστηριότητας, θα πρέπει να είναι συστατικό στοιχείο του νέου προτύπου ανάπτυξης. Το μέλλον είναι στην τεχνολογία. Το έχουν κάνει με επιτυχία άλλες χώρες της Ευρώπης που δεσμεύουν το 3% με 4% του ΑΕΠ στην έρευνα και ανάπτυξη (R&D), όπως η Σουηδία, η Αυστρία, η Φιλανδία, όταν εμείς περιοριζόμαστε κάτω του 1% του ΑΕΠ.

Οι διαθέσιμοι πόροι για ανάπτυξη προερχόμενοι είτε από τα ευρωπαϊκά προγράμματα είτε από το ΠΔΕ θα πρέπει να αξιοποιούνται κατά τρόπο που να μεγιστοποιείται η οικονομική τους αποδοτικότητα. Το συνολικό, δηλαδή, αποτέλεσμα να είναι πολλαπλάσιο εκείνου που το άθροισμα των προγραμμάτων δημιουργεί. Για να λειτουργήσει όμως κάτι τέτοιο, θα πρέπει όλοι να σέβονται την απόδοση κεφαλαίων και το δημόσιο να λειτουργεί με τους χρόνους που απαιτούνται.

Η λογική της επιδοτούμενης επιχειρηματικότητας πρέπει να αλλάξει, γιατί αναπαράγει ένα παρωχημένο επιχειρηματικό πρότυπο -μη ανάληψης κινδύνου- που επιβαρύνει υπέρμετρα την οικονομία, αλλά και γιατί δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού Η συμμετοχή του επιχειρηματία/επενδυτή στον κίνδυνο οφείλει να είναι διακριτή και η επιδότηση να είναι συνάρτηση του κινδύνου και της αποδοτικότητας της πρωτοβουλίας του.

Ενέργεια

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να κάνω μα ξεχωριστή αναφορά στο κεφάλαιο της Ενέργειας και στις σημαντικές προοπτικές που διανοίγονται με έργα όπως οι μεγάλες διεθνείς διασυνδέσεις, οι οποίες μπορούν να δώσουν ισχυρή ώθηση στην οικονομία, αναβαθμίζοντας παράλληλα τη γεωπολιτική θέση της χώρας. Η Ελλάδα αναδεικνύεται σε πύλη εισόδου φυσικού αερίου από εναλλακτικές πηγές και οδεύσεις, στο πνεύμα ακριβώς της ευρωπαϊκής πολιτικής για την ενεργειακή ασφάλεια.

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι εργασίες κατασκευής του αγωγού Trans Αdriatic Pipeline, TAP, του πρώτου έργου για τη μεταφορά αερίου από το Αζερμπαϊτζάν στην Ευρώπη. Ο αγωγός TAP, είναι το τελευταίο σκέλος του περίφημου «Νότιου Διαδρόμου Αερίου», ενός μεγαλόπνοου πρότζεκτ που ξεκινά από την ανάπτυξη και εκμετάλλευση του κοιτάσματος Σαχ Ντενίζ ΙΙ στην Κασπία και μέσω μιας σειράς αγωγών που διασχίζουν την Γεωργία και την Τουρκία, φθάνει στα σύνορα με την Ελλάδα. Στους Κήπους του Έβρου, την σκυτάλη παραλαμβάνει ο αγωγός ΤΑΡ, ο οποίος μέσω Αλβανίας καταλήγει στην Ιταλία.

Για την Ελλάδα σημασία δεν έχουν μόνον τα περίπου 550 χλμ. από τα συνολικά 878 χλμ. που διανύει ο ΤΑΡ μέχρι να φθάσει στον τελικό προορισμό του ή τα περίπου 1,5 δισ. ευρώ, που «ρίχνονται» στην κατασκευή του. Η μεγάλη σημασία του έργου είναι ότι από το 2020, οπότε προγραμματίζεται η εμπορική λειτουργία του, ο ΤΑΡ θα μπορεί να τροφοδοτήσει με αέριο όχι μόνον την Ελλάδα, την Αλβανία και την Ιταλία αλλά και τα Βαλκάνια και, γιατί όχι, την κεντρική Ευρώπη.

Και τούτο γιατί μια σειρά από άλλα έργα που σχεδιάζονται έρχονται να δημιουργήσουν στην χώρα μας ένα διαμετακομιστικό κόμβο αερίου, ικανού να τροφοδοτήσει την ευρύτερη περιοχή. Πρόκειται για τον ελληνο-βουλγαρικό αγωγό IGB και τον πλωτό τερματικό σταθμό υγροποιημένου αερίου της Αλεξανδρούπολης (FSRU). O IGB θα ενώνεται με τον ΤΑΡ σε ελληνικό έδαφος και θα μπορεί να μεταφέρει στην Βουλγαρία για πρώτη φορά αέριο από εναλλακτικές πηγές. Επιπρόσθετα το FSRU της Αλεξανδρούπολης δίνει πρόσβαση και σε υγροποιημένο αέριο (LNG), που μπορεί να καταφθάνει στον πλωτό σταθμό από διάφορους παραγωγούς, ακόμα και από τις ΗΠΑ. Σε συνδυασμό με την αναβάθμιση των εγκαταστάσεων της Ρεβυθούσας, που o ΔΕΣΦΑ ολοκληρώνει την φετινή χρονιά, η χώρα μας αποκτά μέσα στην ερχόμενη τριετία εγκαταστάσεις αερίου, που αναδεικνύουν τον μοναδικό ρόλο που μπορεί να παίξει στην περιοχή.

Δεν πρόκειται για τα μόνα έργα. Το ενεργειακό προφίλ αλλάζει ταχύτατα. Τις ημέρες αυτές περιμένουμε τα αποτελέσματα του διαγωνισμού για την πώληση του 66% των μετοχών του ΔΕΣΦΑ, μιας από τις πιο εμβληματικές και περιπετειώδεις ιδιωτικοποιήσεις των τελευταίων ετών.

Η Κρήτη αποκτά νέο ρόλο και σταματά ο «απομονωτισμός» της, καθώς προγραμματίζονται δύο ηλεκτρικές διασυνδέσεις, η μία με την Πελοπόννησο και η άλλη με την Αττική, η οποία, μάλιστα σχεδιάζεται να αποτελέσει και το τελευταίο σκέλος της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ισραήλ- Κύπρου – Ελλάδας, ενώ συζητείται και αγωγός αερίου στην ίδια περίπου διαδρομή.

Σταδιακά, η Ελλάδα εισέρχεται στο πριβέ κλαμπ των τράνζιτ- χωρών ενέργειας, μια εξέλιξη που αν συνδυαστεί και με την επιτυχή έκβαση των ερευνών για πετρέλαιο και φυσικό αέριο στα νερά της Κρήτης και του Ιονίου, μπορεί να αλλάξει θεαματικά την πορεία της χώρας.

Τουρισμός

Η ενέργεια δεν είναι ο μόνος τομέας. Ο τουρισμός ήταν και παραμένει μοχλός ανάπτυξης. Υπάρχουν μονάδες και ελληνικοί τουριστικοί προορισμοί που τους ζηλεύουν πολλά πασίγνωστα διεθνή τουριστικά θέρετρα. Τι κάνουμε όμως για να προστατεύσουμε το σύνολο του κλάδου ώστε να συνεχίσει και να σταθεροποιήσει την ανάπτυξή του. Ασφαλώς το ζήτημα αυτό δεν αφορά μόνο τις πρωτοβουλίες της πολιτείας. Ο επιχειρηματικός κόσμος μέσα από τις οργανωμένες εκφράσεις του (Επιμελητήρια, Επαγγελματικοί Σύλλογοι) θα πρέπει να έχει ενεργό ρόλο στην καθοδήγηση των επαγγελματιών και των επιχειρηματιών. Δεν μπορούμε να περιμένουμε από το κράτος να επιβάλει μέσω ελέγχων την απαιτούμενη ποιότητα ώστε να καταστήσουν τις τουριστικές υπηρεσίες ποιοτικά ανταγωνιστικές και μακροχρόνια βιώσιμες.

Η θέσπιση και η αυστηρή εφαρμογή προδιαγραφών ποιότητας, από υλικά κατασκευής και εξοπλισμούς μέχρι και αισθητική εμφάνιση των επαγγελματικών χώρων, θα πρέπει να είναι μακροχρόνιος στόχος της τουριστικής πολιτικής. Σε συνεργασία με την αυτοδιοίκηση θα πρέπει επίσης να γίνει καθορισμός ζωνών υψηλού τουρισμού για το σύνολο των δραστηριοτήτων στις τουριστικές αυτές περιοχές (υποδομές, ξενοδοχεία, ξενώνες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, υπηρεσίες εστίασης, ψυχαγωγίας, κ.α.).

Γεωργικός τομέας

Τα τελευταία χρόνια πολύς λόγος έχει γίνει για την ανάπτυξη της αγροτικής οικονομίας. Όμως, με εξαίρεση την Πειραιώς, καμία άλλη τράπεζα δεν μπήκε δυναμικά στην ουσιαστική οικονομική στήριξη, στην χρηματοδότηση δηλαδή της αγροτικής οικονομίας, από την οποία εξαρτάται και ένα μεγάλο ποσοστό της μεταποίησης στην χώρα μας. Ο αγροτικός τομέας μαζί με τη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων (αγροτοδιατροφικός τομέας) συνεισέφεραν το 2014 το 7,2% της συνολικής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας και καλύπτουν μαζί το 15% της συνολικής απασχόλησης. Επιπλέον, τα προϊόντα του αγροτικού τομέα και της μεταποίησής τους, παρά το ελλειμματικό εμπορικό ισοζύγιο με το εξωτερικό, καλύπτουν το 19% του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών.

Χρειαζόμαστε νέα εργαλεία ανάπτυξης όπως το πρόγραμμα Συμβολαιακής Γεωργίας και Κτηνοτροφίας, μέσα από το οποίο αντιμετωπίζεται δραστικά η έγκαιρη και ομαλή πληρωμή των αγροτών και διασφαλίζονται οι ανάγκες ρευστότητας αγροτών και επιχειρήσεων του αγροτοδιατροφικού τομέα.

Η αγροτική παραγωγή έχει τεράστια περιθώρια ανάπτυξης, ενίσχυσης του ΑΕΠ και συνεισφοράς στα δημόσια έσοδα. Χρειάζεται, βέβαια, προσαρμογή στις σύγχρονες οικονομικές συνθήκες, αναδιάρθρωση της παραγωγής και αναμόρφωση των παραδοσιακών δομών και σχέσεων με την αγορά. Κυρίως όμως χρειάζεται η μέγιστη δυνατή προσθήκη αξίας και η ομοιογένεια ποιότητας στο αγροτικό προϊόν, κυρίως όταν προορίζεται για εξαγωγή. Κύρια επιδίωξη θα πρέπει να είναι η ενθάρρυνση της επιχειρηματικότητας στον αγροτικό τομέα και η καθετοποίηση της παραγωγής, ώστε ο πρωτογενής τομέας να μπολιασθεί με επιχειρηματική λογική, να προσανατολισθεί σε κερδοφόρες καλλιέργειες, να επιδιώξει τη μείωση του κόστους, να αποκτήσει ποιότητα, να συνδεθεί άμεσα με την μεταποίηση, να αποκτήσει εμπορικό όνομα και να αναζητήσει θέση των προϊόντων του στη διεθνή αγορά.

Οι τεχνολογίες

Συχνά αναφέρεται η ανάγκη αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών και μορφών επικοινωνίας για βελτίωση της παραγωγικότητας στις διάφορες οικονομικές δραστηριότητες. Η προοπτική αυτή για να προσλάβει δυναμική χρειάζεται πρώτα να αποκτήσει κρίσιμη μάζα. Νομίζω ότι χρειαζόμαστε ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα ενθάρρυνσης της μαζικής εφαρμογής νέων τεχνολογιών και σύγχρονων μεθόδων οργάνωσης, παραγωγής και διαχείρισης για το επιχειρησιακό δυναμικό της χώρας με τον καθορισμό συγκεκριμένων ζωνών εφαρμογής αυτού του προγράμματος (cluster) ανά περιφέρεια, οι οποίες θα αποτελέσουν τον μοχλό για την διάχυση των νέων τεχνολογιών σε όλη την οικονομία.

Οι επιχειρήσεις στις ζώνες αυτές θα αποτελούν το πεδίο εφαρμογής ή και ανάπτυξη νέων τεχνολογιών με την υποστήριξη αντίστοιχων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων της χώρας και του εξωτερικού, ενώ θα προβλέπονται ειδικά κίνητρα εγκατάστασης επιχειρήσεων τεχνολογικών εφαρμογών, εργαστηρίων ερευνών, κέντρων τεχνολογικής εξειδίκευσης νέων επιστημόνων και ειδικές πρόνοιες για την εγκατάσταση ξένων επιχειρήσεων υψηλής τεχνολογίας.

Ένας τομέας ιδιαίτερου ενδιαφέροντος είναι τα δίκτυα διακίνησης εμπορευμάτων (logistics) και, γενικότερα, οι παραγωγικές υποδομές, όπως οι Βιομηχανικές Περιοχές, τα Χονδρεμπορικά Πάρκα, οι Αποθηκευτικές Δραστηριότητες, οι Ζώνες Φόρτωσης και Μεταφόρτωσης σε μεταφορικούς κόμβους κλπ. Οι δραστηριότητες αυτές αποτελούν προνομιακό πεδίο για την προσέλκυση ξένων επενδύσεων και έχουν καθοριστική σημασία για τη συνολική βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, καθώς δημιουργούν συνέργειες μειώνοντας τα παρεπόμενα κόστη της παραγωγής.

Ο ρόλος των ιδιωτών

Ο ιδιωτικός τομέας θα μπορούσε να αναλάβει ενεργότερο ρόλο στις επενδύσεις μεγάλης κλίμακας, και επενδυτικά projects σε τομείς που ενέχουν ρίσκο ή απαιτούν υψηλό βαθμό καινοτομίας. Σήμερα πλέον, πέρα από τα παραδοσιακά εργαλεία χρηματοδότησης που έχει στην διάθεση του ο επενδυτής (ΕΣΠΑ, ΚΑΠ, κλπ), υπάρχει το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (πρωτοβουλία J.C. Juncker ύψους 315 δισ. ευρώ για την 3ετία 2015 – 2017) που προσανατολίζεται στους τομείς των υποδομών, ιδίως στα ευρυζωνικά και ενεργειακά δίκτυα, καθώς και στις υποδομές των μεταφορών σε βιομηχανικά κέντρα -στην εκπαίδευση, την έρευνα και καινοτομία- και στην ανανεώσιμη ενέργεια και την ενεργειακή απόδοση.

Πρόσφατα διάβασα ότι, αν και από άποψη ταχύτητας και αποτελεσματικότητας η εφαρμογή του Σχεδίου Γιουνκέρ κινείται ικανοποιητικά στην Ελλάδα, εντούτοις συναντά δυσκολίες στο να εντοπίσει επενδυτικές προτάσεις με επαρκές μέγεθος, γεγονός που οδήγησε στη μείωση του κατωτάτου ορίου επένδυσης για χρηματοδότηση από τα 25 στα 15 εκατ. ευρώ για την περίπτωση της χώρας μας. Είναι πάντως ενθαρρυντικό το ότι σύμφωνα με Έκθεση της ΕΤΕπ «στο πλαίσιο του Σχεδίου Γιουνκέρ, έχουν εγκριθεί μέχρι στιγμής δάνεια ύψους 1,2 δισ. ευρώ, με τον στόχο να αποφέρουν συνολικές επενδύσεις ύψους 3,7 δισ. ευρώ.»

Πέρα από το τραπεζικό σύστημα θα πρέπει να αναζητήσουμε και νέα μέσα πιστοδοτήσεων προς τις επιχειρήσεις. Ένα παραδοσιακό εργαλείο μακρόχρονης πίστης, που θα διευκόλυνε τα επενδυτικά σχέδια υγιών επιχειρήσεων και που θα τα προτιμούσαν ενδεχομένως και οι επενδυτές, είναι τα εταιρικά ομόλογα, τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ευρύτερα ως εναλλακτικό μέσο χρηματοδότησης των επιχειρήσεων, εφόσον επιλυθεί ο τρόπος ρευστοποίησής τους.

Η δυνατότητα αυτή θα μπορούσε να γίνει πραγματικότητα, αν υποστηριχθεί πρωτοβουλία της ΕΧΑΕ ΕΧΑΕ -0,21% για την δημιουργία αγοράς εταιρικών ομολόγων στα πρότυπα ανάλογης αγοράς που δημιουργήθηκε προ ετών στην Ισπανία. Στην αγορά αυτή, η οποία είναι ανεπίσημη (unofficial) και, συνεπώς, οι απαιτήσεις εισόδου είναι πιο ευέλικτες και οι διαδικασίες ταχύτερες, διαπραγματεύονται εταιρικά ομόλογα μικρομεσαίων επιχειρήσεων, οι οποίες παρουσιάζουν καλές προοπτικές ανάπτυξης και ανάλογη διαβάθμιση της πιστοληπτικής τους ικανότητας.

Θα μπορούσα να αναφέρω πολλά ακόμα, όπως είναι η συστηματική απελευθέρωση επαγγελμάτων, ο εκσυγχρονισμός της δημόσιας διοίκησης, οι σύγχρονες εμπορικές δομές κλπ. Θα ήθελα όμως να σταθώ σε αυτό που θεωρώ ως πρώτη προτεραιότητα. Ο σχεδιασμός εξόδου από την κρίση θα πρέπει να έχει ως πρώτο, άμεσο στόχο την ανάκτηση της εμπιστοσύνης σε ότι αφορά στο μέλλον της χώρας και ασφαλώς στις οικονομικές της προοπτικές. Και αυτό εναπόκειται σε όλους μας, τους πολιτικούς, τους επιχειρηματίες, του εργαζόμενους, την κοινωνία στο σύνολό της.